Breaking News
Αρχική / ΠΝΕΥΜΑ / Ρέθυμνο – Εμμανουήλ και Θεόδωρος Ξυλούρης – Οι δυο ήρωες της οικογένειας κατά τη διάρκεια των Βαλκανικών πολέμων 1912-13

Ρέθυμνο – Εμμανουήλ και Θεόδωρος Ξυλούρης – Οι δυο ήρωες της οικογένειας κατά τη διάρκεια των Βαλκανικών πολέμων 1912-13

Με αφορμή το πρόσφατο  ρεπορτάζ της “Α” για τα αποκαλυπτήρια που έγιναν στο Δεμάτι Ζαγορίου,

της πλάκας με τα ονόματα των πεσόντων εθελοντών Κρητών το 1912 , στην πορεία του Ελληνικού στρατού στα Ιωάννινα, ανάμεσα στα οποία ήταν και αυτό του Εμμανουήλ Γ.Ξυλούρη ή “Νικολάτσο”, ο συνεργάτης μας ερευνητής Γιώργος Καλογεράκης,

παραθέτει περισσότερα στοιχεία για τους Κρήτες στους Βαλκανικούς πολέμους του 1912-13,  για τον Ανωγειανό ήρωα, αλλά και για έναν ακόμα της οικογένειας των Ξυλούρηδων που πολέμησε εκεί ,

τραυματίστηκε και τιμήθηκε με το παράσημο ανδρείας. Παράλληλα βλέπουμε και την φωτογραφία του Εμμανουήλ Ξυλούρη που σε ηλικία μόλις 19 ετών άφησε την τελευταία του πνοή μετά τον βαρύτατο τραυματισμό του στο ύψωμα του Προφήτη Ηλία πεθαίνοντας σε νοσοκομείο της Αθήνας,

τον Φεβρουάριο του 1913, όπως και η δεύτερη είναι η φωτογραφία του Θόδωρου Ξυλούρη, ενός ακόμα ήρωα της μεγάλης και ιστορικής αυτής οικογένειας.

Το παρακάτω άρθρο του Γιώργου Καλογεράκη, έχει δημοσιευθεί και στο τελευταίο βιβλίο του για τον αρχηγό της Αντίστασης Χριστομιχάλη Ξυλούρη:

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ 1912-1913

Την 1η Οκτωβρίου 1907 με διάταγμα που υπογράφει ο ύπατος Αρμοστής Κρήτης Αλέξανδρος Ζαΐμης, συστήνεται η Κρητική Πολιτοφυλακή, η οποία απετέλεσε και τον πρώτο στρατό της Κρήτης. Όταν αρχίζει ο Α΄ Βαλκανικός πόλεμος, η Ελλάδα κηρύσσει επιστράτευση, (18 Σεπτεμβρίου 1912). Η επιστράτευση πραγματοποιείται και στην Κρήτη με όσους είχαν υπηρετήσει στην Κρητική Πολιτοφυλακή τα έτη 1907 – 1912.

Οι Εγγυήτριες Δυνάμεις της Κρητικής Πολιτείας απαγορεύουν την αποστολή των Κρητών στρατιωτών από τα λιμάνια της Κρήτης στον Πειραιά. Τα πολεμικά τους καράβια περιπολούσαν τις ακτές της Κρήτης για τον σκοπό αυτό.

Οι στρατιώτες επιβιβάζονταινύχτα στα Ελληνικά πλοία και με την ανοχή των μεγάλων δυνάμεων φτάνουν τελικά στην Αθήνα. Οι πρώτοι Κρητικοί στρατιώτες αποβιβάζονται στις 4 Οκτωβρίου 1912. Σιγά σιγά καταφτάνουν και οι υπόλοιποι. Αποτελούν το 1ο Ανεξάρτητο Σύνταγμα Κρητών.

Ο πόλεμος με την Τουρκία έχει αρχίσει από τις 5 Οκτώβρη του 1912. Επειδή οι Κρήτες στρατιώτες δεν είχαν οργανωθεί ακόμα, αποφασίστηκε στις επιχειρήσεις να σταλούν αρχικά τέσσερις λόχοι του Συντάγματος που έφτασαν στην Λάρισα και έλαβαν μέρος στις μάχες από τις 10 Οκτωβρίου 1912.

Αυτοί οι τέσσερις λόχοι απετέλεσαν το 1ο Ανεξάρτητο Τάγμα Κρητών. Μάλιστα το Κρητικό Τάγμα είχε την τιμή και την τύχη να μπει πρώτο και να ελευθερώσει τη Θεσσαλονίκη, στις 26 Οκτωβρίου 1912. Διοικητής του 1ου Ανεξάρτητου Τάγματος Κρητών ήταν ο ταγματάρχης Γεώργιος Κολοκοτρώνης.

Οι απώλειες του 1ου Ανεξάρτητου Τάγματος Κρητών στη διάρκεια του α΄ βαλκανικοιύ πολέμου ήταν τρομαχτικές. Ο Διοικητής του Γεώργιος Κολοκοτρώνης σκοτώθηκε. Από τους τέσσερις λοχαγούς των τεσσάρων λόχων οι τρεις σκοτώθηκαν και ο τέταρτος τραυματίστηκε.

Όλοι οι αξιωματικοί του σκοτώθηκαν ή τραυματίστηκαν εκτός από έναν. Από τους 1000 άντρες που είχε, οι 950 είτε σκοτώθηκαν, είτε τραυματίστηκαν. Μόνο 50 στρατιώτες έμειναν σώοι μετά το τέλος όλων των μαχών.

Οι μάχες που έλαβε μέρος το 1ο Ανεξάρτητο Τάγμα Κρητών

Α΄ Βαλκανικός Πόλεμος :

της Κατερίνης ( 15/10/1912 )

των Γιαννιτσών ( 19,20/10/1912 )

της Θεσσαλονίκης ( 26/10/1912 )

Β΄ Βαλκανικός Πόλεμος :

του Λαχανά ( 19,20,21/6/1913 )

των στενών του Σιδηροκάστρου (26,27/6/1913 )

του Μελενίκου ( 2/7/1913 )

του Πιλάφ Τεπέ ( 6/7/1913 )

της Άνω Τζουμαγιάς ( 12,13,14/7/1913 )

Οι μάχες που έλαβε μέρος το 1ο Ανεξάρτητο Σύνταγμα Κρητών

Α΄ Βαλκανικός Πόλεμος :

μάχη Τσαγκαροπούλου ( 23/10/1912 )

των Πέντε Πηγαδιών ( 24,25,26,27/10/1912 )

των Πεστών ( 29/10/1912 )

του Μπιζανίου και της απελευθέρωσης των Ιωαννίνων (Φεβρουάριος 1913 )

κατάληψη Αργυροκάστρου, Πρεμετής, Κορυτσάς, Μοσχοπόλεως.

Β΄ Βαλκανικός Πόλεμος :

Κατά τον Β΄ Βαλκανικό Πόλεμο το 1ο Ανεξάρτητο Σύνταγμα Κρητών ελευθέρωσε την Δυτική Θράκη ( Ξάνθη, Κομοτηνή ) και έφτασε μέχρι το Νευροκόπι.

Διοικητής του 1ου Ανεξάρτητου Συντάγματος Κρητών ήταν ο αντισυνταγματάρχης Σινανιώτης Λάμπρος.1

Εκτός από τους επίστρατους Κρήτες στρατιώτες, στους Βαλκανικούς πολέμους του 1912 –1913 πήραν μέρος και εθελοντικά σώματα απ’όλη την Ελλάδα.

…οι εθελονταί ούτοι, κατά την έκθεσιν της επιτροπής επί του εξοπλισμού εθελοντικών Σωμάτων, ανήλθον εις :

77 Σώματα Κρητών, με άνδρες 3556

9 Σώματα Ηπειρωτών, με άνδρες 446

9 Σώματα Μακεδόνων, με άνδρες 211

Εκ της λοιπής Ελλάδος, με άνδρες 1812

Το όλον 6025.2

Από το σύνολο των εθελοντών στη συντριπτική τους πλειοψηφία προέρχονταν από την Κρήτη. Οι Κρήτες εθελοντές έγραψαν τη δική τους σελίδα στους παραπάνω πολέμους.

Τα θύματα και οι τραυματίες της οικογένειας των Ξυλούρηδων

 

Ξυλούρης Εμμανουήλ του Γεωργίου

Ο Μανόλης Ξυλούρης του Γεωργίου πήρε μέρος σε νεαρή ηλικία ως εθελοντής στους Βαλκανικούς Πολέμους 1912-1913 με την ομάδα των συγχωριανών του Ανωγειανών. Στα Ανώγεια είχε συγκροτηθεί Ανταρτικό Σώμα το οποίο έλαβε μέρος σε όλες σχεδόν τις μάχες που έγιναν στην Ήπειρο και τη Μακεδονία. Στη μάχη της Μανωλιάσας3 ο Μανόλης Ξυλούρης τραυματίστηκε σοβαρά και μεταφέρθηκε στο Β΄ Στρατιωτικό Νοσοκομείο Αθηνών. Υπέκυψε στα τραύματά του στις 16 Φεβρουαρίου 1913.

 

Ξυλούρης Θεόδωρος του Ιωάννου

Ο Θόδωρος Ξυλούρης του Ιωάννου από την οικογένεια των Ξυλούρηδων του χωριού Χαράκι Μονοφατσίου, πήρε μέρος στους Βαλκανικούς Πολέμους 1912-1913. Πολέμησε με ανδρεία και αυτοθυσία σε όλες τις μάχες. Τραυματίστηκε και τιμήθηκε με παράσημο ανδρείας.

 

1 Ιωάννης Σωτ. Αλεξάκης, Ο Νομός Ηρακλείου και ο στρατός του εν ειρήνη και εν πολέμω, 1907 μέχρι σήμερον, Ηράκλειο 1973 και Ιωάννης Αλεξάκης, Ο πρώτος στρατός της Κρήτης. Η Κρητική Πολιτοφυλακή, Αθήνα 1969.

2 Πάρη Κελαϊδή, Κρητικοί εθελοντές στους απελευθερωτικούς πολέμους 1912 –1913, Αθήνα 1995

3 Στα υψώματα της Μανωλιάσας, κατά τον α’ βαλκανικό πόλεμο, έγιναν σκληρές και φονικές μάχες ανάμεσα στον ελληνικό στρατό και τους Τούρκους που κατείχαν την περιοχή. Διήρκεσαν απ’ τον Νοέμβρη του 1912 μέχρι τον Ιανουάριο του 1913, οπότε οι Έλληνες κατέλαβαν το ύψωμα κι άνοιξε έτσι ο δρόμος για την κατάληψη της πόλης των Ιωαννίνων.

Απόφοιτος Δημόσιας Διοίκησης – Δημοσίων Θεσμών
Μιλάει ξένες γλώσσες
Αγαπάει τα ζωάκια και τα ταξίδια
Έχει πάθος για τη μόδα

Check Also

Ρέθυμνο – Ο θρυλικός ΚΙΤ και η παρέα του βοήθησαν τον Σύνπολις να προσφέρει τρόφιμα στο φιλόπτωχο της ΙΜΡΑ

Ματθαίος Καπετανάκης - neakriti.gr Απόλαυσαν από κοντά αυτοκίνητα και μηχανές μιας άλλης εποχής και έκαναν …

Σχόλια

Font Resize