Breaking News
Αρχική / ΕΙΔΗΣΕΙΣ / ΕΛΛΑΔΑ / Πρόγραμμα Σταθερότητας – Στροφή σε φορολογικές παροχές – Νέα λιτότητα σε Παιδεία και Υγεία

Πρόγραμμα Σταθερότητας – Στροφή σε φορολογικές παροχές – Νέα λιτότητα σε Παιδεία και Υγεία

Της Δήμητρας Καδδά

Επιπλέον δημοσιονομικό χώρο που κυμαίνεται από το 0,6% του ΑΕΠ φέτος έως το 1,1% του ΑΕΠ το 2022 εκτιμά το Υπουργείο Οικονομικών ότι θα έχει διαθέσιμο η χώρα. Θα χρησιμοποιηθούν δημοσιονομικά μέτρα τα οποία θα διατηρήσουν την ανάπτυξη αλλά και θα προστατέψουν αυτούς που είναι πιο ευάλωτοι, όπως  αναφέρεται στο Πρόγραμμα Σταθερότητας (Stability Program 2019) που εστάλη από το υπουργείο Οικονομικών στις Βρυξέλλες προς αξιολόγηση στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου.

Ουσιαστικά το ΥΠΟΙΚ κατέθεσε έναν νέο πολυετή προϋπολογισμό. Εκτιμά ότι την περίοδο 2019-2022 ο επιπλέον δημοσιονομικός γνωστά φτάνει συνολικά στο 2,7% του ΑΕΠ ή στα 5,5 δισ. ευρώ περίπου.

Σε ειδικό πίνακα καταγράφει την πρόθεσή του για μείωση φόρων σε φυσικά πρόσωπα και περιουσία, αλλά αποκαλύπτει επίσης ότι θα συνεχίσουν να μειώνονται οι -ήδη χαμηλές-  δαπάνες για Υγεία και Παιδεία.

Επιπλέον, στην έκθεση του Δημοσιονομικού Συμβουλίου που το «επικυρώνει» (ως είθισται) αν και με επιφυλάξεις, περιλαμβάνεται η κυβερνητική εκτίμηση ότι το ΑΕΠ επιβραδύνεται ακόμη πιο πολύ το 2023 με άνοδο μόνο 1,9%.

Τα πρωτογενή πλεονάσματα

Το ΥΠΟΙΚ αναφέρεται σε πρωτογενές πλεόνασμα σε όρους ενισχυμένης εποπτείας στο 4,1% του ΑΕΠ το 2019, στο 3,9% το 2020, στο 4,1% το 2021 και στο 4,6% του ΑΕΠ το 2022.

Ο επιπλέον «δημοσιονομικός χώρος που φτάνει το 1,1% του ΑΕΠ έως το 2022 θα χρησιμοποιηθεί για την εφαρμογή δημοσιονομικών μέτρων που θα στηρίξουν την ανάπτυξη και θα προστατεύσουν τους πιο ευάλωτους» αναφέρει το ΥΠΟΙΚ.
Πρόγραμμα Σταθερότητας: Στροφή σε φορολογικές παροχές - νέα λιτότητα σε Παιδεία & Υγεία

Μείωση φόρων σε εισόδημα/περιουσία

Επιπλέον σε ειδικό πίνακα αναφέρει τις προτάσεις πολιτικής τις οποίες επιθυμεί να ξεδιπλώσει η κυβέρνηση. Κάνει λόγο για παρεμβάσεις αποκλειστικά στο πεδίο των εσόδων «που αποσκοπούν στη σταδιακή μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης, με παράλληλο σεβασμό των μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών στόχων», όπως αναφέρεται.

Ουσιαστικά οι παρεμβάσεις συνδέονται με τη μείωση της φορολογίας εισοδήματος και περιουσίας. Ενεργοποιούνται από το 2019, αλλά σε αξία είναι χαμηλότερες από τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο.

Τα έσοδα από φορολογία εισοδήματος και περιουσίας φέτος από το 9,7% του ΑΕΠ στο σενάριο βάσης υπολογίζονται στο 9,6% του ΑΕΠ μετά τις παρεμβάσεις πολιτικής. Το 2020 αναφέρεται ότι το συνολικό ύψος των φόρων της εν λόγω κατηγορίας θα μειωθεί από το 9,8% στο 9,4% του ΑΕΠ, το 2021 από το 9,7% στο 9,4% του ΑΕΠ και το 2022 αντί για 9,7% του ΑΕΠ θα υπολογίζονται σε 9,5% του ΑΕΠ.

Συνολικά, οι παρεμβάσεις που περιλαμβάνονται είναι ίσες με 0,1% του ΑΕΠ φέτος, με 0,3% του ΑΕΠ το 2020, με 0,2% του ΑΕΠ το 2021 και με 0,3% του ΑΕΠ το 2022.

Ωστόσο, καθώς δεν υπάρχει περαιτέρω ανάλυση δεν είναι σαφές ποιες θα είναι οι δρομολογούμενες παρεμβάσεις. Για παράδειγμα, δεν είναι σαφές πως θα λειτουργήσει εισπρακτικά η πρόθεση της κυβέρνησης για μη μείωση του αφορολόγητου ορίου και τι αντισταθμιστικά μέτρα θα υπάρχουν.

Το ΥΠΟΙΚ αναφέρει ότι το σενάριο βάσης έχει τροποποιηθεί ώστε να συμπεριληφθούν τα μέτρα που έχουν ήδη θεσπιστεί και εφαρμοστεί για τη μείωση κατά 10% του ΕΝΦΙΑ, για τη σταδιακή μείωση του φορολογικού συντελεστή στη φορολογία εισοδήματος (από το 29% στο 28% το 2019, στο 27% το 2020, στο 26% το 2021 και το 25% το 2022). Ωστόσο, όπως αναΦέρεται, το σενάριο βάσης δεν περιλαμβάνει τις παρεμβάσεις στον ΕΝΦΙΑ και στη φορολογία εισοδήματος νομικών προσώπων των «προσυμφωνημένων μέτρων του 2017».
table6

Νέα λιτότητα σε παιδεία – υγεία

Ενδιαφέρον είναι ότι στο σενάριο παρεμβάσεων δεν υπάρχει καμία μεταβολή (σ.σ. αύξηση) στην αξία των δαπανών της γενικής κυβέρνησης. Μάλιστα, σε ειδικό πίνακα για το πώς θα διαμορφωθεί η κρατική δαπάνη ανά κατηγορία γίνεται σαφές ότι καταγράφεται σημαντική μείωση από το 47,3% του ΑΕΠ το 2017, στο 42,5% το 2022.

Αποκαλύπτεται επίσης ότι η κυβέρνηση θεωρεί δεδομένη την περαιτέρω μείωση των δαπανών για Υγεία (από το 5,2% του ΑΕΠ το 2007 στο 4,7% του ΑΕΠ το 2022), αλλά και για Παιδεία (από το 3,9% του ΑΕΠ το 2007 στο 3,5% του ΑΕΠ το 2023).

table3

Στο 0,25% ο μεσοπρόθεσμος δημοσιονομικός στόχος

Για πρώτη φορά ορίζεται και «μεσοπρόθεσμος δημοσιονομικός στόχος- ΜΔΣ» σε όρους διαρθρωτικού πλεονάσματος (σ.σ. είναι υποχρέωση στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου). Ορίστηκε για την περίοδο 2020-2022 «στο 0,25% του ΑΕΠ, ήτοι είναι ίσος με τον ελάχιστο ΜΔΣ που υπολογίστηκε με βάση την από κοινού συμφωνηθείσα μεθοδολογία» όπως αναφέρεται.

Το εναλλακτικό σενάριο και οι παγκόσμιοι κίνδυνοι

Στο πρόγραμμα ως είθισται περιλαμβάνεται και ανάλυση κινδύνου (με σενάριο A χειρότερων διεθνών συνθηκών και σενάριο Β αύξησης των επιτοκίων). Στην πρώτη περίπτωση υπολογίζεται ότι η ανάπτυξη θα είναι κατά 0,26% χαμηλότερη φέτος και στο δεύτερο σενάριο κατά 0,1% χαμηλότερη. Αντίστοιχα θα υπάρχει επίπτωση στο ύψος του Πρωτογενούς Πλεονάσματος (κατά 0,4% του ΑΕΠ και 0,1% του ΑΕΠ αντίστοιχα), αλλά και στο ύψος του χρέους.

Στην έκθεση γίνεται λόγος για ενδογενείς κινδύνους που ακόμη επιχειρείται να εξαλειφθούν, «όπως τα τρωτά σημεία των ισολογισμών των τραπεζών ή οι δυνητικές επιπτώσεις από τον πολιτικό κύκλο». Γίνεται σαφές όμως ότι οι κύριοι παράγοντες κινδύνου «συνδέονται έντονα με το εξωτερικό περιβάλλον». Γίνεται λόγος για σενάριο επιβράδυνσης της παγκόσμιας ζήτησης και της ανάπτυξης στην ΕΕ, που μπορεί να οφείλεται, μεταξύ άλλων, στις εμπορικές εντάσεις. Εκτιμάται ότι μπορεί να επηρεάσει τις βραχυπρόθεσμες και μεσοπρόθεσμες προοπτικές, δεδομένου του σημαντικού ρόλου των εξαγωγών στην οικονομική ανάκαμψη της Ελλάδας. Αναφέρεται και σε μεσοπρόθεσμους κινδύνους που μπορεί να συνδέονται με τις γεωπολιτικές εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή της ανατολικής Μεσογείου κα ίσως να αποδειχθούν σημαντικοί.

Νέα έκθεση βιωσιμότητας δείχνει πιο «οχυρωμένο» το ασφαλιστικό

Σε ειδική έκθεση βιωσιμότητας του χρέους που περιλαμβάνεται στην ίδια έκθεση επαναϋπολογίζεται το βάρος που προκαλεί η γήρανση του πληθυσμού και η ασφαλιστική δαπάνη. Καταγράφεται μείωση κατά 2,87% του ΑΕΠ στις δαπάνες μεταξύ 2020 και 2070, οι οποίες οφείλονται «κυρίως στην πτωτική πορεία των συνταξιοδοτικών δαπανών, η οποία αναμένεται να προσεγγίσει το 10% μακροπρόθεσμα από 17,3% του ΑΕΠ το 2016 και 14,1% του ΑΕΠ το 2020».

Επίσης η κυβέρνηση επιχειρηματολογεί ότι «οι μεταρρυθμίσεις που πραγματοποιήθηκαν κατά τα προηγούμενα έτη στο συνταξιοδοτικό σύστημα μπορούν να εξασφαλίσουν μακροπρόθεσμη διατηρησιμότητα ακόμη και σε ένα πλαίσιο εξαιρετικά δυσμενών δημογραφικών εξελίξεων που συνεπάγονται μείωση του μεριδίου του πληθυσμού σε ηλικία εργασίας κατά περίπου 10% μεταξύ 2020-2070, σε ποσοστό 53,8% του συνολικού πληθυσμού το 2070».

Το ΥΠΟΙΚ παραθέτει στοιχεία και για την εξέλιξη του δημόσιου χρέους για την περίοδο έως το 2022. Το χρέος γενικής κυβέρνησης, ως ποσοστό του ΑΕΠ, αναμένεται να ακολουθήσει πτωτική πορεία «κυρίως λόγω των παρονομαστικών αποτελεσμάτων (ΑΕΠ) και της μερικής πρόωρης εξόφλησης των δανείων του ΔΝΤ το 2019, ενώ η συνολική μείωσή του προβλέπεται να φτάσει σχεδόν τις 28 μονάδες βάσης του ΑΕΠ σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα» αναφέρεται.
table7

Παραδοχή για ανεπάρκειες που διατηρούν τα κρατικά «φέσια»

Ειδική αναφορά γίνεται και στα προβλήματα που υπάρχουν στην ποιότητα των δημόσιων Οικονομικών, αλλά και στις ληξιπρόθεσμες οφειλές του Κράτους προς ιδιώτες

Για την σώρευση οφειλών γίνεται λόγος για «παραδοσιακή ανεπάρκεια στη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών της Ελλάδας». Το ΥΠΟΙΚ εξηγεί ότι οι διαρθρωτικοί λόγοι περιλάμβαναν την ογκώδη διαδικασία πληρωμών, την έλλειψη ή τη λανθασμένη κατανομή του προσωπικού σε διάφορες οντότητες και τη χρονική διάρθρωση των εκταμιεύσεων από τον κρατικό προϋπολογισμό, ενώ η κατάσταση επιδεινώθηκε δραματικά όταν υπήρχαν σοβαροί περιορισμοί της ρευστότητας».

 Η γνώμη του Δημοσιονομικού Συμβουλίου – 1,9% ανάπτυξη το 2023

Στη γνώμη του Δημοσιονομικού Συμβουλίου που επισυνάπτεται, αποκαλύπτονται οι προβολές του ΥΠΟΙΚ για την άνοδο του ΑΕΠ το 2023. Εκτιμάται ότι θα επιβραδυνθεί περαιτέρω με ρυθμό ανόδου κατά 1,9%.

Σημειώνεται ότι στο σχέδιο του ΥΠΟΙΚ επαναλαμβάνονται οι προβλέψεις της 2ης έκθεσης που έχει ήδη σταλεί και επιβεβαιώνουν επιβράδυνση της ανάπτυξης στο 2%-2,3% την περίοδο 2019-2022.

Στην γνώμη του Δημοσιονομικού Συμβουλίου ωστόσο υπάρχουν και ενστάσεις. Το βασικό σενάριο για την αύξηση του ΑΕΠ κατά την περίοδο 2019-2023 «είναι εντός αποδεκτών ορίων».

«Ωστόσο, το σενάριο μιας μέτριας αύξησης των εισαγωγών θεωρείται κάπως ευνοϊκό» εκτιμάται.

Επίσης, βλέπει «αβεβαιότητα και ένα φάσμα κινδύνων» στις μακροοικονομικές προβλέψεις. Αναφέρεται σε:

* Πιθανή επιβράδυνση των ευρωπαϊκών οικονομιών, η οποία μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τις ελληνικές εξαγωγές αγαθών προς τις ευρωπαϊκές χώρες και να μειώσει την αύξηση των εσόδων από τον τουρισμό.

* Κίνδυνο κλιμάκωσης της προστατευτικής στάσης που επικρατεί στις μεγάλες οικονομίες με αρνητικές επιπτώσεις στο παγκόσμιο εμπόριο.

* Κίνδυνος αυξημένης χρηματοπιστωτικής αστάθειας στην Ευρώπη λόγω ενός Brexit χωρίς συμφωνία.

* Yψηλό δείκτη μη εξυπηρετούμενων δανείων στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα, το οποίο επηρεάζει αρνητικά την κεφαλαιακή επάρκεια και την κερδοφορία των τραπεζών και από την άλλη περιορίζει τις πιστώσεις.

* Μακροπρόθεσμα, οι δυσμενείς δημογραφικές εξελίξεις και το «brain drain μπορεί να έχουν αρνητικές επιπτώσεις.

Check Also

Πάνω από τα 200 δισ. ευρώ επιστρέφει το ΑΕΠ το 2020

euro2day.gr Με ένα σενάριο βάσης και ένα εναλλακτικό, στο οποίο το ενδιαφέρον εστιάζεται σε ενδεχόμενη …

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Font Resize