H Bρετανία θα είναι από αύριο παρελθόν για την Ευρωπαϊκή Ένωση, αν και η μεταβατική περίοδος θα διαρκέσει έως τα τέλη του έτους, ώστε να μπορέσουν οι δύο πλευρές να εξασφαλίσουν ομαλή μετάβαση στο Brexit και την επίτευξη μιας εμπορικής συμφωνίας

Μετά την επίσημη αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από το ευρωπαϊκό μπλοκ στις 11 το βράδυ(ώρα Λονδίνου), οι δύο πλευρές θα αρχίσουν επισήμως τις προσπάθειες διαπραγμάτευσης μιας νέας συμφωνίας ελευθέρου εμπορίου, επιδιώκοντας την επίτευξή της πριν από τα τέλη του 2020.

Τα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων

Η Βρετανία αποχωρεί και επίσημα από την ΕΕ μετά από 47 χρόνια, με τα Μέσα Ενημέρωσης να έχουν, όπως αναμενόταν, ως πρώτο θέμα, την ιστορική αυτή στιγμή.

brexit-express.jpg
01
Η Metro αναφερόμενη στην ΕΕ, γράφει στον τίτλο της «Ευχαριστούμε και αντίο», ενώ η Daily Express πανηγυρίζει, αναφέροντας «Ναι, τα καταφέραμε». Προβληματισμό έδειξε και η «I», κάνοντας λόγο για «βήμα στο άγνωστο».

Τι αλλάζει από αύριο

1.317 ημέρες μετά την απόφαση των Βρετανών να αποχωρήσουν από την ΕΕ το Brexit είναι γεγονός. Αυτό που απασχολεί πλέον είναι τι θα αλλάξει από την 1η Φεβρουαρίου.

Οι καθημερινές συναλλαγές μεταξύ της Βρετανίας και της ΕΕ θα συνεχιστούν χωρίς αλλαγή ως το τέλος του 2020. Στη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου των 11 μηνών Λονδίνο και Βρυξέλλες θα διαπραγματευθούν τη μελλοντική τους σχέση. Ωστόσο ήδη από την 1η Φεβρουαρίου θα υπάρξουν κάποιες πρακτικές αλλαγές, όπως τις παρουσιάζει το αθηναϊκό πρακτορείο.

66 εκατομμύρια κάτοικοι λιγότεροι

Την Παρασκευή τα μεσάνυκτα η ΕΕ θα χάσει για πρώτη φορά ένα κράτος μέλος της, το οποίο είναι ένα από τα πιο πλούσια και πιο μεγάλα της Ένωσης.

Με την αποχώρηση 66 εκατομμυρίων κατοίκων, η ΕΕ θα μειωθεί στα περίπου 446 εκατομμύρια. Το έδαφός της θα μειωθεί κατά 5,5%.

Αν κάποτε η Βρετανία αποφασίσει να επιστρέψει στην ΕΕ, θα πρέπει να ακολουθήσει κανονικά την ενταξιακή διαδικασία.

Οι θεσμοί

Έξω από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα κατέβει η σημαία της Βρετανίας κάτι που θα συμβολίσει και μια πραγματική αλλαγή: αποχωρώντας από την ΕΕ η Βρετανία θα γίνει «τρίτη χώρα».

Κανένας από τους 73 Βρετανούς ευρωβουλευτές που εξελέγησαν τον Μάιο του 2019 δεν θα επιστρέψει στο Στρασβούργο. 46 από τις έδρες τους θα κρατηθούν για τα νέα κράτη μέλη και οι 27 θα αναδιανεμηθούν σε άλλες χώρες.

Το Λονδίνο δεν θα έχει πλέον δικαίωμα να προτείνει Ευρωπαίο επίτροπο.

Ο Βρετανός πρωθυπουργός δεν θα καλείται στις ευρωπαϊκές συνόδους, ενώ τα μέλη της βρετανικής κυβέρνησης δεν θα συμμετέχουν στις υπουργικές διασκέψεις.

Ως πολίτες τρίτης χώρας οι Βρετανοί δεν θα μπορούν πλέον να εργάζονται στους ευρωπαϊκούς θεσμούς. Πολλοί εξ αυτών έχουν ήδη λάβει διπλή υπηκοότητα για να μπορέσουν να παραμείνουν στα πόστα τους.

Αντίθετα η Βρετανία θα συνεχίσει να καταβάλει τα χρήματα που προβλέπεται στον προϋπολογισμό της ΕΕ μέχρι το τέλος της μεταβατικής περιόδου.

Δικαιώματα πολιτών

Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, περίπου 1,2 εκατομμύριο Βρετανοί ζουν σε χώρες της ΕΕ, κυρίως στην Ισπανία, την Ιρλανδία, τη Γαλλία, τη Γερμανία και την Ιταλία.

Σύμφωνα με τη βρετανική στατιστική υπηρεσία, 2,9 εκατομμύρια πολίτες από τις 27 χώρες της ΕΕ ζουν στη Βρετανία, ποσοστό που αντιστοιχεί στο 4,6% του πληθυσμού.

Βάσει της συμφωνίας αποχώρησης, οι άνθρωποι που έχουν εγκατασταθεί εκατέρωθεν της Μάγχης πριν το τέλος της μεταβατικής περιόδου θα διατηρήσουν το δικαίωμα να ζουν και να εργάζονται στη χώρα υποδοχής.

Οι Ευρωπαίοι πολίτες που ζουν στη Βρετανία θα πρέπει να εγγραφούν για να λάβουν το δικαίωμα αυτό. Για τους Βρετανούς που ζουν στην ΕΕ οι διαδικασίες διαφέρουν από χώρα σε χώρα.

Η ελευθερία της μετακίνησης θα ισχύει ως το τέλος Δεκεμβρίου 2020.

Οι διαπραγματεύσεις

Η Βρετανία έχει ήδη περάσει πολλά χρόνια να διαπραγματεύεται τους όρους της αποχώρησής της από την ΕΕ με την ομάδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής υπό τον Μισέλ Μπαρνιέ.

Όμως οι διαπραγματεύσεις θα εισέλθουν σε νέα φάση από την Παρασκευή. Ήδη ο Μπαρνιέ συζητά με τα κράτη μέλη για να καθοριστεί το πλαίσιο της διαπραγμάτευσης για τη μελλοντική σχέση μεταξύ Λονδίνου και Βρυξελλών, κυρίως στον εμπορικό τομέα.

Αντίθετα με τη συμφωνία αποχώρησης της Βρετανίας από την ΕΕ που επικυρώθηκε από τα κράτη μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η εμπορική συμφωνία ίσως να πρέπει να επικυρωθεί από περισσότερα από 30 εθνικά και περιφερειακά κοινοβούλια.

Ωστόσο μέχρι το τέλος της μεταβατικής περιόδου η Βρετανία θα εξακολουθήσει να υπόκειται στο ευρωπαϊκό δίκαιο και στο Δικαστήριο της ΕΕ.

Τζόνσον: Ιστορική ευκαιρία για τη Βρετανία με το Brexit

Ο Βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον θα καλέσει τους Βρετανούς να αγκαλιάσουν αυτή «την ιστορική ευκαιρία», καθώς η χώρα παίρνει και επισήμως σήμερα διαζύγιο από την ΕΕ έπειτα από 47 χρόνια.

Σε ομιλία του προς το έθνος ο Τζόνσον αναμένεται να ζητήσει από τους Βρετανούς να τον βοηθήσουν «να απελευθερώσει όλη τη δυναμική της χώρας και να ανεβάσει το επίπεδο όλου του Ηνωμένου Βασιλείου», ανέφερε η Ντάουνινγκ Στριτ.

Χιλιάδες ευρωσκεπτικιστές αναμένεται να γιορτάσουν την Ημέρα του Brexit στο Λονδίνο και σε άλλες βρετανικές πόλεις, όμως οι περισσότεροι Βρετανοί δεν σκοπεύουν να κάνουν κάτι ιδιαίτερο.

Ο Βρετανός πρωθυπουργός θα μιλήσει στις 22:00 τοπική ώρα (00:00 ώρα Ελλάδας), την ώρα που ένα ρολόι το οποίο θα μετρά αντίστροφα τον χρόνο θα προβάλλεται στον τοίχο της επίσημης κατοικίας του στη Ντάουνινγκ Στριτ κατά την τελευταία ώρα πριν το Brexit στις 23:00 (τοπική ώρα, 01:00 του Σαββάτου ώρα Ελλάδας).

«Η δουλειάς μας ως κυβέρνηση, η δική μου δουλειά, είναι να ενώσω τη χώρα και να την προχωρήσω μπροστά», θα πει ο Τζόνσον, σύμφωνα με αποσπάσματα της ομιλίας του που έχουν δημοσιευθεί από το γραφείο του.

«Και το πιο σημαντικό πράγμα που πρέπει να πούμε σήμερα είναι ότι αυτό δεν είναι ένα τέλος, αλλά μία αρχή», πρόκειται να τονίσει.

«Αυτή είναι η στιγμή που ξημερώνει και σηκώνεται η αυλαία σε μία νέα πράξη», θα επισημάνει ο Τζόνσον. «Είναι μία στιγμή πραγματικής εθνικής ανανέωσης και αλλαγής».

Σόου με φώτα και λέιζερ, καθώς και άλλες εκδηλώσεις είναι προγραμματισμένες από την κυβέρνηση Τζόνσον στη Ντάουνινγκ Στριτ, ενώ ο επικεφαλής του κόμματος του Brexit Νάιτζελ Φάρατζ πρόκειται να διοργανώσει μια «Γιορτή του Brexit » στην Πάρλιαμεντ Σκουέρ.

Εξάλλου αργότερα σήμερα ο Βρετανός πρωθυπουργός θα προεδρεύσει ειδικής συνεδρίασης του υπουργικού συμβουλίου στην πόλη Σάντερλαντ, την πρώτη περιοχή όπου καταγράφηκε πλειοψηφία υπέρ του Brexit στο δημοψήφισμα του 2016.

Θέμα της συνεδρίασης του υπουργικού συμβουλίου θα είναι «η μετά Brexit ατζέντα ανόρθωσης του Τζόνσον και πώς η κυβέρνηση σκοπεύει να μοιράσει ευημερία και ευκαιρίες σε όλη την Αγγλία, τη Σκοτία, την Ουαλία και τη Βόρεια Ιρλανδία».

Brexit: Πανηγυρικό το κλίμα και στους βουλευτές

Εξίσου πανηγυρικό είναι το κλίμα στην πλειοψηφία του Κοινοβουλίου, αλλά ιδίως στην κυβέρνηση, με τον Μπόρις Τζόνσον να ετοιμάζεται να φωταγωγήσει τόσο την Ντάουνινγκ Στριτ, όσο και άλλα σημεία του Λονδίνου, ενώ θα κάνει και διάγγελμα, λίγη ώρα πριν την επίσημη έξοδο της χώρας από την Ευρωπαϊκή Ενωση.

Ο Νάιτζελ Φάρατζ, φανατικός υποστηρικτής της εξόδου της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ενωση, ετοιμάζει ένα μεγάλο πάρτι στην πλατεία του Κοινοβουλίου, την ώρα που ο Δήμαρχος του Λονδίνου, Σαντίκ Καν, κρατάει πιο χαμηλούς τόνους, έχοντας προγραμματίσει εκδήλωση ενημέρωσης για τους Ευρωπαίους πολίτες που ζουν στη χώρα, όπου θα έχουν την ευκαιρία να συμβουλεύονται ειδικούς δικηγόρους για το πρόγραμμα εγκατάστασης για το δικαίωμα παραμονής στη Βρετανία (EU Settlement Scheme).

Αντιδράσεις για την έξοδο της Βρετανίας από την ΕΕ

Ακολουθούν μερικά από τα πιο αξιοσημείωτα σχόλια Βρετανών και άλλων Ευρωπαίων πολιτικών και δημόσιων προσώπων για την αποχώρηση της Βρετανίας:

ΤΖΕΡΕΜΙ ΚΟΡΜΠΙΝ (Βρετανός αρχηγός των αντιπολιτευόμενων Εργατικών)

«Η θέση της Βρετανίας στον κόσμο θα αλλάξει. Το ερώτημα είναι ποιά κατεύθυνση παίρνουμε τώρα. Μπορούμε να συνεργαστούμε με άλλες χώρες για να αναπτύξουμε το εμπόριο, να βελτιώσουμε τα δικαιώματα και τις προστασίες, να επενδύσουμε στις κοινότητές μας, να αντιμετωπίσουμε την απειλή της κλιματικής καταστροφής, να καταπολεμήσουμε τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και να προωθήσουμε την ειρήνη. Μπορούμε να χτίσουμε μια αληθινά διεθνιστική, ποικιλόμορφη και εξωστρεφή Βρετανία. Ή μπορούμε να στραφούμε προς το εσωτερικό και να ανταλλάξουμε τις αξίες, τα δικαιώματα και τις προδιαγραφές για να εξασφαλίσουμε βιαστικά διευθετημένες, μονόπλευρες συμφωνίες εμπορίου με εξίσωση προς τα κάτω με τον Ντόναλντ Τραμπ και με άλλους».

ΟΥΡΣΟΥΛΑ ΦΟΝ ΝΤΕΡ ΛΑΪΕΝ (πρόεδρος Ευρωπαϊκής Επιτροπής)

«Είναι μια ιστορία για παλιές φιλίες και για νέα ξεκινήματα τώρα. Είναι μια συναισθηματικά φορτισμένη ημέρα, αλλά ανυπομονώ για το επόμενο στάδιο”, δήλωσε στην τηλεόραση του BBC. Αναφορικά με μια μελλοντική εμπορική συμφωνία, σχολίασε: “Οι διαπραγματεύσεις θα είναι σκληρές, αλλά θέλουμε να είμαστε οι στενότεροι φίλοι και εταίροι που μπορείτε να φανταστείτε».

ΜΙΣΕΛ ΜΠΑΡΝΙΕ (Ευρωπαίος διαπραγματευτής του Brexit)

«Σήμερα οι σκέψεις μου βρίσκονται με τα εκατομμύρια των Βρετανών πολιτών που είναι λυπημένοι, όπως είμαστε και εμείς σήμερα», δήλωσε στο BBC TV.

ΜΑΪΚ ΠΟΜΠΕΟ (Υπουργός Εξωτερικών ΗΠΑ)

«Ο βρετανικός λαός ήθελε να ξεφύγει από την τυραννία των Βρυξελλών. Ήθελαν να έχουν την δυνατότητα να λαμβάνουν μόνοι τους αποφάσεις. Το θέλουμε και εμείς αυτό για τους Βρετανούς», δήλωσε στην Daily Telegraph.

ΣΑΪΜΟΝ ΚΟΒΕΝΙ (Ιρλανδός υπουργός Εξωτερικών)

«Από την άποψη της Ιρλανδίας, σήμερα είναι μια θλιβερή ημέρα”, δήλωσε στο Sky News. “Φυσικά αποδεχόμαστε και σεβόμαστε την απόφαση εξόδου του Ηνωμένου Βασιλείου, αλλά η θέση μας παραμένει αμετακίνητη: πιστεύουμε ότι αυτή είναι μια απόφαση με την οποία είναι όλοι χαμένοι. Πιστεύουμε ότι η θέση της Βρετανίας στον κόσμο θα είναι υποβαθμισμένη επειδή δεν θα έχει την αλληλεγγύη και την υποστήριξη από την παρουσία της στην ΕΕ. Πιστεύουμε ότι η ΕΕ θα είναι αποδυναμωμένη χωρίς μια χώρα τόσο μεγάλη όσο το Ηνωμένο Βασίλειο».

ΝΤΕΪΒΙΝΤ ΚΑΜΕΡΟΝ (Συντηρητικός πρώην πρωθυπουργός Βρετανίας)

«Προφανώς και πρόκειται για μια μεγάλη ημέρα για την χώρα μας», δήλωσε στο Sky News ο Κάμερον, ο οποίος το 2016 διενήργησε το δημοψήφισμα με το ερώτημα ‘ναι ή όχι στο Brexit’. «Είχα αποδεχθεί το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος και γνώριζα ότι θα έρθει αυτή η ημέρα. Είμαστε μια από τις μεγαλύτερες οικονομίες στον κόσμο…μπορούμε να καταστήσουμε επιτυχή την επιλογή μας αυτή και είμαι βέβαιος ότι αυτό θα πράξουμε».

ΤΖΑΣΤΙΝ ΓΟΥΕΛΜΠΙ (Αρχιεπίσκοπος του Καντέρμπουρι)

«Για να κάνουμε λειτουργικό το μέλλον μας, θα πρέπει να το κάνουμε μαζί. Πρέπει να είμαστε ενωμένοι σε ένα κοινό όραμα για την χώρα μας, όσο μεγάλες κι αν είναι οι διαφορές μας στο να το πετύχουμε αυτό, να έχουμε μια κοινή ελπίδα για αυτό που θέλουμε να συμβεί και αυτό που θέλουμε να κάνουμε στα επόμενα χρόνια. Ο Ιησούς είπε ότι ‘ένα βασίλειο διχασμένο δεν μπορεί να σταθεί’ ».