Αρχική / ΕΙΔΗΣΕΙΣ / ΕΛΛΑΔΑ / Ανάσα για το χρέος και μεταμνημονιακές δεσμεύσεις

Ανάσα για το χρέος και μεταμνημονιακές δεσμεύσεις

(AP Photo/Virginia Mayo)

Την αντίδραση των αγορών και των ξένων οίκων περιμένει τώρα η Ελλάδα μετά τη συμφωνία του Eurogroup που επετεύχθη για το ελληνικό χρέος. Πρόκειται για συμφωνία η οποία οδηγεί την Ελλάδα στην έξοδο από τα Μνημόνια, ενώ με το ταμειακό «μαξιλάρι» των 24,1 δισ. ευρώ διασφαλίζονται οι χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας για τους επόμενους 22 μήνες.

Οι τόκοι των 6 δισ. ευρώ θα καλύπτονται σε ετήσια βάση από τα πρωτογενή πλεονάσματα ενώ τα ποσά που απαιτούνται για την ανανέωση των δανείων η χώρα θα τα βρίσκει από τις αγορές. Πίεση θα δεχτεί ο προϋπολογισμός από το 2020 και μετά, όταν ξεκινά η αποπληρωμή των δανείων που έλαβε η χώρα από το 1ο Μνημόνιο, ύψους 52,9 δισ. ευρώ. Αυτή όμως δεν θα είναι μεγάλη από τη στιγμή που οι υποχρεώσεις για τα δάνεια από το 2ο Μνημόνιο πήραν νέα περίοδο χάριτος.

Η λύση που έδωσε το Eurogroup για το χρέος προβλέπει:

  • Επιμήκυνση για 10 χρόνια των δανείων του EFSF ύψους 130 δισ. Σημειώνεται ότι η μέση διάρκεια λήξης των δανείων αυτών είναι σήμερα 32,5 χρόνια. Η επιμήκυνση που συμφωνήθηκε είναι πολύ μεγαλύτερη από την 3ετία που προωθούσε η γερμανική πλευρά, αλλά δεν φτάνει στη 15ετία, που προέβλεπε η περσινή απόφαση του Eurogroup. Επιπλέον, απουσιάζει το «γαλλικό κλειδί», δηλαδή ο αυτόματος μηχανισμός ελάφρυνσης του χρέους, πάνω στον οποίο εργάστηκαν επί σχεδόν 12 μήνες οι τεχνοκράτες στις Βρυξέλλες.
  • Παράταση της περιόδου χάριτος των χρόνων των ίδιων δανείων κατά 10 χρόνια. Ετσι η πληρωμή των δανείων του EFSF ξεκινά από το 2033 αντί από το 2023.
  • Κατάργηση του επιτοκιακού πέναλτι στο δάνειο του 2ου Μνημονίου, το οποίο είχε ετήσιο κόστος 220 εκατ.  ευρώ.
  • Επιστροφή των κερδών από ελληνικά ομόλογα (περίπου 4,5 δισ. ευρώ) σε δύο ισόποσες δόσεις κάθε χρόνο (Ιούνιο και Δεκέμβριο), από φέτος έως τον Ιούνιο του 2022. Τα χρήματα θα χρησιμοποιηθούν για να μειωθούν οι χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας.
  • Εκταμίευση μιας σούπερ δόσης για την Ελλάδα ύψους 15 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 9,6 δισ. ευρώ θα κατευθυνθούν στο ταμειακό απόθεμα και τα υπόλοιπα 5,5 δισ. θα καλυφθούν οι ανάγκες για χρέος. Ένα ποσό που φθάνει τα 3,3 δισ. ευρώ θα χρησιμοποιήσει η Ελλάδα για να αποπληρώσει μέρος από το ακριβό δάνειο του ΔΝΤ που φθάνει τα 11 δισ. ευρώ.

Ο ρόλος του ΔΝΤ

Το ΔΝΤ μπορεί να μην επιβιβάστηκε στο 3ο Πρόγραμμα, πλην όμως θα έχει ισχυρό ρόλο και στη μεταμνημονιακή εποχή παρακολουθώντας στενά τις μεταρρυθμίσεις και δεσμεύσεις που απορρέουν από το πρόγραμμα ενισχυμένης εποπτείας μέχρι το 2022. Αν και δεν πρόκειται για ένα νέο μνημόνιο τα βασικά χαρακτηριστικά διατηρούνται, όπως είναι οι τριμηνιαίες αξιολογήσεις από το κουαρτέτο των δανειστών και οι εξαμηνιαίες εκθέσεις ελέγχου από τους τέσσερις πιστωτές. Η Ελλάδα θα πρέπει να παράγει πλεονάσματα 3,5% του ΑΕΠ μέχρι το 2022 και 2,2% του ΑΕΠ από το 2023 και μετά μέχρι το 2060.

Οι δεσμεύσεις

Με τα μέτρα ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους από τα οποία η Ελλάδα παίρνει βαθιές ανάσες έως το 2032, που θα γίνει η νέα έκθεση βιωσιμότητας του δημοσίου χρέους, η ελληνική πλευρά καλείται να συνεχίσει τις μεταρρυθμίσεις στους εξής τομείς:

  1. Δημοσιονομικά. Η Ελλάδα θα σεβαστεί πλήρως τη δέσμευση να διασφαλίσει ότι ο ετήσιος προϋπολογισμός της επιτυγχάνει ένα πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% του ΑΕΠ μεσοπρόθεσμα και σε σεβασμό με μεταρρυθμίσεις-κλειδιά του προγράμματος του ESM. Για τον σκοπό αυτό, στο φορολογικό μέτωπο θα αναλάβει μέχρι τα μέσα του 2020 να εξισώσει τις αντικειμενικές αξίες με τις τιμές της αγοράς για τον υπολογισμό του ΕΝΦΙΑ και των άλλων φόρων. Στη φορολογική διοίκηση η Ελλάδα θα πρέπει να συμπληρώσει τον αριθμό προσωπικού που έχει συμφωνηθεί στην ΑΑΔΕ. Δηλαδή 12.000 άτομα έως το τέλος του 2018, 12.500 μέχρι το τέλος του 2019 και 13.222 μέχρι τα μέσα του 2021, έτος που θα είναι πλήρως λειτουργικό το ηλεκτρονικό σύστημα για τη συλλογή των φόρων. Επίσης πρέπει να  συνεχίσει να εφαρμόζει τις μεταρρυθμίσεις στον τομέα της διαχείρισης των δημόσιων οικονομικών και θα αποφύγει τη συσσώρευση νέων ληξιπρόθεσμων χρεών, ενώ θα εφαρμόσει έως τα μέσα του 2019 τις μεταρρυθμίσεις που προτείνει το Ελεγκτικό Συνέδριο.
  2. Κοινωνική πρόνοια. Συνέχιση της προσπάθειας για τον εκσυγχρονισμό του συστήματος κοινωνικής πρόνοιας. Θα εφαρμοστεί σε όλα τα επιδόματα αναπηρίας η νέα προσέγγιση για τον προσδιορισμό της αναπηρίας με βάση τόσο την ιατρική όσο και τη λειτουργική αξιολόγηση μέχρι τα μέσα του 2019, θα επανεξεταστεί το σύστημα επιδοτήσεων για τις τοπικές δημόσιες συγκοινωνίες μέχρι το τέλος του 2019 και θα ολοκληρωθεί η ανάπτυξη όλων των πυλώνων του προγράμματος για το εισόδημα κοινωνικής αλληλεγγύης έως τα τέλη του 2019.
  3. Χρηματοοικονομική σταθερότητα. Η Ελλάδα θα συνεχίσει να εφαρμόζει μεταρρυθμίσεις που αποβλέπουν στην αποκατάσταση του τραπεζικού συστήματος, συμπεριλαμβανομένων των προσπαθειών για την επίλυση των NPLs, εξασφαλίζοντας τη συνεχή αποτελεσματικότητα του σχετικού νομικού πλαισίου (π.χ. αφερεγγυότητα των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων, εξωδικαστικές λύσεις, πωλήσεις NPLs, ηλεκτρονικές δημοπρασίες) και να αναλάβει όλες τις απαραίτητες ενέργειες για το σκοπό αυτό. Καλείται να ολοκληρώσει το ολοκληρωμένο σχέδιο δράσης που αφορά τα αφερέγγυα νοικοκυριά με στόχο την εξάλειψη των καθυστερημένων περιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένης της διαδικασίας εκκρεμών αιτήσεων, μέχρι τα τέλη του 2021. Το ΤΧΣ θα αναπτύξει μέχρι το τέλος του 2018 μια στρατηγική εξόδου για την πώληση των μεριδίων του στις συστημικές τράπεζες. Η ανεξαρτησία του ΤΧΣ θα τηρηθεί πλήρως, ενώ θα συνεχίσει να λειτουργεί υπό εμπορικούς όρους και χωρίς καμία πολιτική ή άλλη παρέμβαση. Η απόφαση για εκκαθάριση ή παράταση της εντολής για τη λειτουργία του ΤΧΣ θα ληφθεί μέχρι τα μέσα του 2022. Η Ελλάδα θα συνεχίσει τη χαλάρωση των ελέγχων κεφαλαίου (capital controls) σύμφωνα με τον δημοσιευμένο οδικό χάρτη.
  4. Αγορές εργασίας και προϊόντων. Όσον αφορά την αγορά εργασίας, η χώρα δεσμεύεται να  διασφαλίσει την ανταγωνιστικότητα μέσω ετήσιας επικαιροποίησης του κατώτατου μισθού σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4172/2012. Η υλοποίηση του σχεδίου δράσης για την αδήλωτη εργασία θα ολοκληρωθεί έως τα τέλη του 2019. Θα πρέπει επίσης να ολοκληρώσει: τη μεταρρύθμιση των αδειών εκμετάλλευσης των επενδύσεων και για τον σκοπό αυτό θα εγκρίνει όλες τις νομοθετικές πράξεις αδειοδότησης (τέλος 2018), τη νομοθεσία επιθεώρησης (μέσα 2020), το έργο του κτηματολογίου επικυρώνοντας το σύνολο των κτηματολογικών χαρτών και των δασικών χαρτών μέχρι τα μέσα του 2021 και ως ενδιάμεσα βήματα να ολοκληρώσει την κατάρτιση των υπόλοιπων δασικών χαρτών μέχρι τα μέσα του 2019. Μέσα στις υποχρεώσεις είναι να δημιουργήσει πλήρως κτηματολογικό γραφείο και να ολοκληρώσει το 45% της κτηματογράφησης έως τα μέσα του 2020. Προκειμένου να ολοκληρωθούν οι μεταρρυθμίσεις στον τομέα της ενέργειας, η συμφωνηθείσα εκποίηση της ικανότητας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από λιγνίτη της ΔΕΗ  θα ολοκληρωθεί μέχρι τα τέλη του 2018. Το μοντέλο-στόχος (Target Model) θα τεθεί πλήρως σε εφαρμογή μέχρι τα μέσα του 2019, ενώ τα μέτρα που συμφωνήθηκαν στο πλαίσιο της κοινής αξιολόγησης του συστήματος δημοπρασιών NOME θα εφαρμοστούν μέχρι το τέλος του 2019.
  5. Ιδιωτικοποιήσεις. Το Σχέδιο Ανάπτυξης Περιουσιακών Στοιχείων και το Στρατηγικό Σχέδιο του Υπερταμείου θα υλοποιείται σε συνεχή βάση. Με στόχο την ταχεία προσέλκυση επενδύσεων για την υποστήριξη ενός σχεδίου σταθερής οικονομικής ανάπτυξης η Ελλάδα επιβεβαιώνει την πρόθεσή της να ολοκληρώσει τις συναλλαγές στο ΔΑΑ και το ΔΕΣΦΑ (τέλος 2018), στα ΕΛΠΕ (συμπεριλαμβανομένης της μεταφοράς των υπολοίπων μετοχών στο ΤΑΙΠΕΔ), στη Μαρίνα του Αλίμου (μέσα 2019), στις Εγνατία, ΔΕΠΑ Εμπορίου, ΕΥΔΑΠ, ΕΥΑΘ και τα περιφερειακά λιμάνια Αλεξανδρούπολης και Καβάλας (τέλος 2019). Παράλληλα επιβεβαιώνεται η πρόθεση της ελληνικής κυβέρνησης να ολοκληρώσει τις συναλλαγές που αφορούν την πώληση ή άλλου είδους εκμετάλλευση (monetisation) μετοχών της ΔΕΗ, του Δικτύου της ΔΕΠΑ, των περιφερειακών λιμανιών Ηγουμενίτσας, Κέρκυρας αλλά και έτερων λιμανιών σύμφωνα με τις προτάσεις του ΤΑΙΠΕΔ και με βάση τις διαδικασίες που θα συμφωνηθούν μεταξύ του ΤΑΙΠΕΔ και των αρμοδίων αρχών (μέσα 2022). Η μεταφορά του ΟΑΚΑ στο Υπερταμείο και η αναδιάρθρωση της ΕΤΑΔ θα ολοκληρωθεί στα τέλη του 2018 και η αναθεώρηση / αντικατάσταση όλων των συμβουλίων SOE στα μέσα του 2019.
  6. Δημόσια διοίκηση. Η εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων για τον εκσυγχρονισμό της δημόσιας διοίκησης θα διατηρηθεί. Στο πλαίσιο αυτής της προσπάθειας, η Ελλάδα θα ολοκληρώσει τις μεταρρυθμίσεις για τον εκσυγχρονισμό της διαχείρισης των ανθρώπινων πόρων στο δημόσιο τομέα και ειδικότερα τον διορισμό των Γενικών Διευθυντών και όλων των Γενικών Διευθυντών σύμφωνα με το νόμο 4369/2016 έως το τέλος του 2018, την ανεξάρτητη αξιολόγηση αυτής της διαδικασίας, (στα μέσα του 2019), θα ολοκληρώσει τον 3ο κύκλο αξιολογήσεων κινητικότητας έως τα μέσα του 2019 και θα ολοκληρώσει μέχρι το τέλος του 2019 το ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού (ψηφιακό οργανόγραμμα για όλους τους δημόσιους φορείς και σύνδεση με την αρχή ενιαίας πληρωμής).

Τσακαλώτος – Χουλιαράκης

Απαντώντας σε ερωτήσεις τόσο ο Ευκλείδης Τσακαλώτος όσο και ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Γιώργος Χουλιαράκης κράτησαν κλειστά τα χαρτιά τους για την επόμενη έξοδο της Ελλάδας στις αγορές παραπέμποντας για τις σχετικές αποφάσεις στον ΟΔΔΗΧ (αυτή είναι μια απάντηση που θα δώσουν οι τεχνοκράτες του Οργανισμού Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους και όχι ο υπουργός Οικονομικών, είπε ο κ. Τσακαλώτος) ενώ εκτίμησαν ότι υπό προϋποθέσεις το ταμειακό μαξιλάρι μπορεί να καλύψει τις ανάγκες ακόμα και για διάστημα μεγαλύτερο των 22 ετών, υπό προϋποθέσεις. Εξέφρασαν όμως την πεποίθηση ότι θα υπάρξει πρόσβαση στις αγορές. Αναφορικά με τη δέσμευση για επίτευξη πρωτογενών πλεονασμάτων 2,2% του ΑΕΠ την περίοδο 2023-2060, ο υπουργός Οικονομικών σημείωσε ότι θα ήμασταν χαρούμενοι με χαμηλότερα πλεονάσματα αλλά «θα πρέπει να δείτε όλο το πακέτο». Στα σχέδια του οικονομικού επιτελείου είναι και το ενδεχόμενο πρόωρης προεξόφλησης των δανείων του ΔΝΤ ή των διμερών δανείων του πρώτου μνημονίου.

Κάτοχος Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης στην Κοινωνιολογία
Απόφοιτος Δημόσιας Διοίκησης – Δημόσιας Οικονομικής
Μιλάει ΕΛ/FR/EN/DE/ES/IT

Check Also

ΕΚ Ρεθύμνου – Έξοδος από μνημόνιο σημαίνει 751 ευρώ βασικός μισθός, επαναφορά συντάξεων, στο 80% του μισθού το ταμείο ανεργίας

ΔΕ ΝΟΕΙΤΑΙ ΕΞΟΔΟΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΝΗΜΟΝΙΑ ΧΩΡΙΣ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ ΣΤΟΝ  ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΛΑΟ Μετά από οκτώ …

Σχόλια

Font Resize